Jak nas widzą…. czyli co wie o nas Bank/ SKOK  i jaki to ma wpływ na  koszt naszego kredytu/pożyczki.W tej części zajmiemy się  oceną nas jako potencjalnych kredytobiorców  i dowiemy się  jakie parametry mają wpływ na tą ocenę.

Kiedy moje kredyty znajdują się w BIK?

W BIK (Biuro Informacji Kredytowych) zapisana jest nasza historia kredytowa , widoczne są w niej  spłaty zobowiązań kredytowych , począwszy już od pierwszej raty. W BIK znajdują się wszyscy kredytobiorcy, również Ci, który nie spóźniają się w spłacie, nawet  o jeden dzień.

BIK jest jakby „magazynem-pamięcią ” o wszelkich kredytach: gotówkowych, hipotecznych, ratalnych, ale również znajdują się w nim informacje o limitach w koncie osobistym, karcie kredytowej, czy też o poręczanych kredytach. Znajdziemy także w BIK dane o zobowiązaniach kredytowych: tych które mamy i takich, które już spłaciliśmy. Z kolei całkowity brak historii nic nie powie o nas, jako przyszłych kredytobiorcach, dlatego możemy np. otrzymać kredytowanie na nieco gorszych warunkach niż kredytobiorca z pozytywna historią.  Kolejna ważna informacja dla naszego potencjalnego kredytodawcy, to wykorzystanie limitów kredytowych. W BIK znajdują się informację w jakim stopniu korzystamy z przyznanych nam limitów na karcie kredytowej, limicie w koncie itp. Jako bardziej ryzykownego określa się klienta, który to często  wykorzystuje limit  w całej  dostępnej kwocie.

 

books folder file and stethoscope isolated on white background.

Co ma wpływ na ocenę w BIK, i na czym ona polega?

Ocenę w BIK przybiera wartość   punktowa, i możemy uzyskać  od 192 punktów do maksymalnie 631 punktów , co odpowiada ilości gwiazdek od  1 do 5 . Statystyczny Polak posiada  528,7 pkt( cztery gwiazdki).Kluczem do dobrej oceny w BIK jest terminowe regulowanie zobowiązań, ma to wpływ  w aż  76  procentach  na punktację , kolejne 11 % to liczba aktywnych kredytów, następne  8 % to wykorzystywanie limitów kredytowych, a 5% zależy od  ilości składanych  wniosków – zapytań o kredyt /pożyczkę.Terminowe regulowanie zobowiązań zależy od tego, jak często i na jak długo po terminie było regulowane zobowiązania kredytowe, dodatkowo ważna jest również kwota , która była do spłaty.

Pamiętaj, iż  zapłata po terminie nawet  1 dnia, jest traktowana jako opóźnienie w spłacie,  ponieważ system BIK rejestruje płatności w cyklach  0-30, 31-90 lub 91-180 dni.

 Punktację BIK  można na bieżąco monitorować , na stronie: www.bik.pl,  po rejestracji  na portalu możemy bezpłatnie korzystać z informacji o naszej historii kredytowej i punktacji przez 60 dni, a dodatkowo co 6 miesięcy możemy bezpłatnie pobrać raport BIK.W chwili obecnej dostęp do BIK uzyskasz również  w placówkach Poczty Polskiej ,  jak  również kilka banków proponuje dostęp do BIK poprzez bankowość elektroniczną.

Sprawdzenie naszej punktacji jest punktem wyjścia do jej ewentualnej modyfikacji, jeśli chcemy ja podnieć musimy pamiętać o :

–  nie przekraczaniu  przyznanych limitów kredytowych

– regulowaniu terminowym zobowiązań , a jeśli zobowiązanie kredytowe  było regulowane nieterminowo, ważny jest tez czas jaki upływa od tego zdarzenia, na naszą niekorzyść wpływają bieżące zaległości-  czyli takie  do roku czasu od momentu  ich wystąpienia, a po trzech latach nie ma wpływu na ocenę punktową  w BIK.

–  jeśli wystąpiło „potknięcie” warto punktację nadrobić innym zobowiązaniem kredytowych , np. dobrze regulowana karta kredytową czy kredytem ratalnym

– w momencie kiedy ,  Twoja historia kredytowa  jest pusta, a myślisz w przyszłości  o kredycie, rozpocznij  budowanie  pozytywnej historii, ułatwi Ci to uzyskanie kredytu, oraz otrzymanie lepszych warunków. Najłatwiej może Ci sie to udać , dzięki posiadaniu  np. kredytu ratalnego( za sprawą często dużo wyższej przyznawalności), który będzie spłacany terminowo .Pamiętaj nie chodzi o fakt jednorazowego posiadania takiego kredytu i  niemal natychmiastowej spłaty całkowitej, liczy sie historia i regularność spłat w terminie.

– ilość kredytów , które były poprawnie spłacane działa  na plus, jednak zbyt dużą  ilość kredytów zaciągniętych w tym samym czasie  zadziała negatywnie na punktację w BIK

Co to są zapytania w BIK i ilu nie przekraczać?

W BIK  znajduje się nie tylko historia naszych kredytów, ale również są tam nasze „zapytania” o kredyt, co niejednokrotnie budzi kontrowersje, kiedy to bank/SKOK odmawia kredytowania przez przekroczenie liczby tych  zapytań. Zapytanie powstaje kiedy złożymy wniosek kredytowy i wyrazimy zgodę na przetwarzanie danych osobowych do Bazy BIK. Często dzieje się to  już na etapie kiedy chcemy poznać ofertę kredytu czy pożyczki gotówkowej. Pamiętajmy, iż w cześć banków-Skoków może udzielić mam oferty-wyliczenia, bez zapytania w BIK, jednak zastrzegą wtedy, iż oferta ma charakter informacyjny, dlatego warto wybrać 3-4  instytucje do których udamy sie z zapytaniem o kredyt, aby uniknąć przykrej sytuacji i odmowy kredytowania z uwagi na „zapytania w BIK”.

Liczba zapytań w zależności  od danej instytucji oraz produktu o jaki wnioskujemy  bywa różna, zazwyczaj jest to maksymalnie kilka zapytań, liczonych w okresie, 3 lub 6  lub 12 miesięcy wstecz(przy kredytach gotówkowych najczęściej 3 i 6 miesięcy), ale są instytucje dla których nasze zapytania nie maja znaczenia przy ubieganiu się o kredyt/pożyczkę. Zapytania wpływają również na samą ocenę nas jako przyszłych kredytobiorców. Sam ekspert BIK: Piotr Woźniak opisuje , iż „dane jakie ma do dyspozycji Biuro Informacji Kredytowej pokazują, że wielokrotne występowanie klientów o kredyt w krótkim okresie generuje wyższe ryzyko kredytowe, a zatem w poprawnie działającym modelu powinno wpływać na obniżenie oceny punktowej. I odwrotnie-niezbyt częste wnioskowanie o kredyt w krótkim okresie generuje niższe ryzyko kredytowe, a zatem zwiększa ocenę punktową”.

Pytaj o to czy dla danego Banku/ SKOK-u, zapytania maja znaczenie , jeśli tak   wybierz 3 –  4 instytucje do których chcesz złożyć wniosek.

 

File cabinet

Czy posiadając mandat, bank może mi odmówić kredytu?

Banki i SKOK-i mogą weryfikować nie tylko bazę BIK, ale również inne zewnętrzne bazy, np.  BIG KRD (Krajowy Rejestr Długów Biura Informacji Gospodarczej), gdzie znajduje się lista zadłużonych firm i konsumentów. Tak więc, jeśli posiadasz nieuregulowany mandat czy rachunki i zostałeś wpisany do BIG KRD,  instytucja kredytująca może odmówić Ci udzielenia kredytu. Szczęśliwie jednak po spłaceniu zobowiązania, zostajemy wykreśleni  z Bazy-nie później niż w terminie 14 dni , a w praktyce o wiele szybciej, szczególnie jeśli sami skontaktujemy się z wierzycielem, i poformujemy o spłacie całości zobowiązania i jednocześnie złożymy prośbę o szybsze  wykreślenie np.: telefonicznie. W momencie wykreślnie nie ma śladu po wcześniejszym wpisie i możemy ponownie  ubiegać się o kredyt/ pożyczkę.

Aby  ustalić jaki pomiot wpisał nas do bazy, można założyć bezpłatne konto na stronie :http://krd.pl/Sprawdzanie-firm/Dla-konsumentow/Korzysci.aspx

Inne rejestry dłużników BIG , które rejestrują  zaległości finansowe to poza   wspomnianym Krajowym Rejestrze Długów   to Rejestr Dłużników BIG InfoMonitor,  oraz Rejestrze Dłużników ERIF.

Czy poza BIK i BIG istnieją inne bazy, gdzie  mogę  zostać zweryfikowany?

Tak, dodatkowo weryfikacja może się odbyć poprzez tzw.  Bankowy Rejestr( BR). Tu trafiają informacje jakimi wzajemnie wymieniają się banki. W systemie BR znajdą się  niespłacone zobowiązania indywidualne , powyżej kwoty 200 pln , występujące powyżej  60 dni.  Jeśli posiadamy/ posiadaliśmy  zobowiązanie , o którym informacja trafiła do Bazy BR , to może ona  znajdować się tam przez okres  do 5 lat. Jeśli chcemy ustalić  jakie zobowiązanie widnieje w bazie BR , możemy zasięgnąć informacji , wysyłając druk zapytania pocztą : druk wniosku- BR  (adres podany jest na druku) , raz na 6 miesięcy informacja ta wydawana jest bezpłatnie.

 

Jak to jest z tą zdolnością kredytową  od czego ona zależy?

Zdolność kredytowa, to podstawowe kryterium, brane  pod uwagę przy udzielaniu kredytów , określa maksymalną kwotę kredytu/ pożyczki czy limitu kredytowego,  oraz poziom maksymalnej raty dla danego kredytobiorcy  na moment składania wniosku kredytowego. Wpływ na zdolność kredytową mają następujące czynniki:

1)Przewidywana rata kredytu/pożyczki  – rata  nie powinna  przekraczać części naszych  dochodów, za sprawą wprowadzenie  w tym roku tzw. rekomendacji T  ( rekomendacja Komisji Nadzoru Finansowego ). W praktyce osoby zarabiające poniżej średniej krajowej, mogą mieć ratę w wysokości nie wyższej niż  połowa swoich zarobków a osoby zarabiające powyżej średniej  nie wyższej niż  65 %.

Przykładowo :

w chwili obecnej  średnia krajowa kształtuje się na poziomie   3 854,88 zł , czyli : 2752,00 netto. My  przyjmijmy osobę o zarobkach 4000  pln  brutto na umowie o pracę,  kwota , którą otrzymuje na konto co miesiąc to 2853,96 pln , rata dla takiej osoby nie powinna przekroczyć 1855 złotych( 65% dochodu). Zakładając , że posiada już 1 kredyt z ratą  miesięczną 1255,  na dzień dzisiejszy może zaciągać  zobowiązanie z  maksymalną   ratą :600 złotych.

a) okres kredytowania-ma kluczowy wpływ na wysokość raty , rata najczęściej ulega zmieszeniu przy wydłużaniu okresu kredytowania , dlatego np. biorąc kredy hipoteczny nasza zdolność kredytowa jest nieporównywalnie większa do zdolności przy pożyczce na 5 lat,

b) oferta danej instytucji- im, lepsza oferta cenowa banku/ SKOK-u , tym rata  powinna  spadać, a co za tym idzie  zdolność kredytowa wzrasta,

c) rodzaj raty- równa czy malejąca, z poprzedniej części artykułu juz wiecie, iż bardziej opłacalna jest rata malejąca, jednak  zmniejsza ona zdolność kredytową w stosunku do takiego samego kredytu/pożyczki w ratach równych,

2)nasza ocena jako przyszłych kredytobiorców w danym  w Banku/ Skoku-  ma wpływ na kwotę proponowaną, z uwagi na „ryzyko”, może zdarzyć się tak, iż dane instytucje  ” obetną” kwotę z uwagi na  niższą ocenę w danej instytucji ,

3)liczba osób w gospodarstwie domowym-  i tutaj wiek nie gra roli,  im więcej osób w gospodarstwie domowym, tym wyższe koszty utrzymania i niższa zdolność kredytowa,

4)  wydatki w gospodarstwie domowym, zadeklarowana przez nas kwota stałych wydatków miesięcznych- umniejszają  nam kwotę jaką będziemy mieli do dyspozycji na ratę kredytu/pożyczki,

5) nasze zarobki i typ samych zarobków- to ile zarabiamy  w praktyce przekłada się na kwotę jaką możemy uzyskać od Banku czy SKOK-u, jednakże typ zatrudniania czyli umowa o pracę, dzieło, emerytura czy umowa o pracę ma duże znaczenie. Bardzo często jest tak, iż  osoba zarabiająca na podstawie umowy o pracę kwotę   X, i  np. osoba prowadząca gospodarstwo rolne zarabiająca  kwotę X, dla danej instytucja  będzie miała inną zdolność, bo w przypadku umowy o prace przyjmie ona całość dochodu a z działalności  rolniczej np.  tylko 70%,

6) liczba zobowiązań kredytowych, kwoty miesięcznych rat kredytów, pożyczek-   limity na kartach kredytowych oraz limity w rachunkach osobistych m również wpływają na zdolność,  pod uwagę bierze sie nie tyle co już wykorzystaliśmy z limitu , ale w jakiej wysokości jest on przyznany ,( zazwyczaj 3 %do 6 %).Część instytucji kredytujących przyjmuje również zobowiązania poręczane, jak również całe raty kredytów/ pożyczek pomimo, iż są wspólne np.  z małżonkiem a wnioskujemy samodzielnie,

7) ilość wnioskodawców-  składnie wniosku kredytowego z  dodatkowymi  kredytobiorcami, może zwiększyć naszą zdolność, pod warunkiem uzyskiwania przez nich dochodów i nie posiadania dużej ilości zobowiązań kredytowych.

 

BIK mam dobry, zdolność kredytową  mam na wysokim poziomie , ale nie otrzymałem   kredytu,  dlaczego?

Bank czy SKOK, dokonuje analizy nas, jako potencjalnego kredytobiorcy. Dzieje się to w oparciu o wewnętrzne wytyczne danej instytucji;  Informacje z BIK są często  tylko częścią wiedzy o potencjalnym kredytobiorcy. Pełna ocena odbywa się najczęściej w oparciu o twz. -„scoring kredytowy” , polega on  na wykorzystaniu metod statystyczny w celu oceny przyszłego kredytobiorcy,  Scorig pomaga instytucji kredytującej określić z jakim typem kredytobiorcy może mieć  do czynienia  w  przyszłości.   To jakie informację podajemy podczas składania wniosku kredytowego, ustanie bądź  pisemnie, ma wpływ na ocenę, A  jakie parametry  mogą  wchodzić w skład oceny scoringowej:

– płeć, wiek, stan cywilny, status mieszkaniowy, wspólwnioskodawcy,  liczba osób w gospodarstwie domowym, miejsce zamieszkania, okres zamieszkania pod obecnym adresem ,  wykształcenie, zawód,  typ pracy zawodowej, długość  doświadczenia zawodowego,  cel kredytu, długość zatrudnienia w obecnym miejscu  pracy , dochody miesięczne,  posiadanie telefonu, stan posiadania : posiadanie nieruchomości, samochodu itp., ocena posiadanych kiedyś i dziś produktów bankowych, ocena BIK.